Acil Durum
Nörolojik belirtiler veya göz tutulumu gelişen hastalarda acil değerlendirme gereklidir.
Zoonoz Hastalık
Hayır.
Cryptococcosis
Tanım
Cryptococcus türlerinin neden olduğu, öncelikle solunum sistemi ve merkezi sinir sistemini etkileyen sistemik fungal enfeksiyondur.
Etken
Cryptococcus neoformans, Cryptococcus gattii.
Bulaşma
Çevrede bulunan mantar sporlarının inhalasyonu ile bulaşır. Güvercin dışkısı ile kontamine alanlar önemli enfeksiyon kaynaklarındandır.
Risk Faktörleri
Bağışıklık baskılanması, kronik hastalıklar, çevresel mantar sporlarına yoğun maruziyet.
Kuluçka Süresi
Kesin olarak bilinmemektedir. Enfeksiyon haftalar veya aylar içinde klinik hale gelebilir.
Klinik Bulgular
Nazal akıntı, hapşırma, nazal şişlik, dispne, lenfadenomegali, görme bozuklukları, nörolojik belirtiler, letarji ve kilo kaybı görülebilir.
Tanı
Sitoloji, mantar kültürü, histopatoloji, Cryptococcus antijen testi (Lateral Flow veya Latex Aglütinasyon), PCR ve görüntüleme yöntemleri ile tanı konulur.
Ayırıcı Tanılar
Aspergillosis, nazal neoplaziler, bakteriyel rinit, yabancı cisimler ve diğer sistemik mikozlar.
Laboratuvar Bulguları
Sitolojide kalın kapsüllü tomurcuklanan maya hücreleri görülür. Antijen testi oldukça duyarlı ve özgüldür.
Tedavi
Flukonazol, İtrakonazol veya ağır olgularda Amfoterisin B ile Flusitozin kombinasyonu uygulanabilir.
Prognoz
Nazal olgularda iyi, merkezi sinir sistemi tutulumu olan olgularda daha temkinlidir.
Korunma
Mantar sporlarının yoğun bulunduğu ortamlardan kaçınılması ve immünsupresif hastalıkların kontrol altına alınması önerilir.
Aşılama
Ticari aşı bulunmamaktadır.
Bildirimi Zorunlu mu?
Hayır.
Klinik Önemi
Kedi ve köpeklerde görülen en önemli sistemik fungal enfeksiyonlardan biridir.
Gorulme Sikligi
Nadir
Referans İlaçlar
Flukonazol, İtrakonazol, Amfoterisin B, Flusitozin
Notlar
Kediler köpeklere göre daha duyarlıdır. Cryptococcus neoformans en yaygın etkendir.
💊 İlgili İlaçlar
Bu hastalıkla ilişkili olabilecek ilaçlar