Acil Durum
İkterus, kanama, ciddi depresyon, koagülopati veya akut hepatik yetmezlik bulguları acil değerlendirme gerektirir.
Zoonoz Hastalık
Hayır.
Aflatoxicosis
Tanım
Aflatoksin üreten Aspergillus türleri tarafından kontamine edilmiş yemlerin tüketilmesi sonucu gelişen, başlıca hepatotoksisite, koagülopati, büyüme geriliği ve immünosupresyon ile karakterize mikotoksikozdur.
Etken
Başlıca Aspergillus flavus, Aspergillus parasiticus ve Aspergillus nomius tarafından üretilen aflatoksinler; aflatoksin B1 en önemli ve en toksik formlardan biridir.
Bulaşma
Bulaşıcı değildir.
Risk Faktörleri
Küf oluşmuş mısır, yer fıstığı, pamuk tohumu, pirinç ve diğer tahılların tüketilmesi; sıcak, nemli depolama koşulları, kuraklık ve böcek hasarı.
Kuluçka Süresi
Doza ve maruziyet süresine bağlı olarak akut, subakut veya kronik gelişebilir.
Klinik Bulgular
İştahsızlık, büyüme geriliği, zayıf kondisyon, halsizlik, depresyon, kusma, ikterus, kanama ve ani ölüm görülebilir. Kronik maruziyette üretim performansı ve yemden yararlanma azalabilir.
Tanı
Klinik bulgular, serum biyokimyası, CBC, koagülasyon testleri, karaciğer lezyonları ve yemlerde aflatoksin analizi birlikte değerlendirilir.
Ayırıcı Tanılar
Diğer mikotoksikozlar, Copper Poisoning, hepatotoksik bitki zehirlenmeleri, hepatik enfeksiyonlar ve diğer toksik hepatopatiler.
Laboratuvar Bulguları
ALT, AST ve ALP artışı, hiperbilirubinemi, hipoalbüminemi, hipokolesterolemi, uzamış PT/aPTT, hipoprotrombinemi ve değişken derecede trombositopeni görülebilir.
Tedavi
Kontamine yem derhal kesilir ve kaliteli, dengeli bir rasyon sağlanır. Karaciğer fonksiyonunu destekleyici ve semptomatik tedavi uygulanır. İmmünosupresyon veya sekonder enfeksiyon varsa uygun destek ve tedavi yapılır. Spesifik antidot bulunmamaktadır.
Prognoz
Hafif ve erken olgularda maruziyet kesildiğinde iyileşme mümkün olabilir. Şiddetli hepatik hasar, koagülopati ve kronik karaciğer hastalığında prognoz kötüdür; iyileşme uzun sürebilir.
Korunma
Yemlerin aflatoksin açısından analiz edilmesi, küflü ve kontamine yemlerin kullanılmaması, uygun depolama koşullarının sağlanması ve özellikle genç ile laktasyondaki hayvanların korunması gerekir.
Aşılama
Bulunmamaktadır.
Bildirimi Zorunlu mu?
Hayır.
Klinik Önemi
Dünya genelinde önemli bir yem kaynaklı mikotoksikozdur. Özellikle genç kanatlılar, genç domuzlar, buzağılar ve köpekler daha duyarlıdır.
Gorulme Sikligi
Orta
Referans İlaçlar
S-Adenosylmethionine, N-Acetylcysteine, Vitamin E, Silymarin
Notlar
Aflatoksin B1 karaciğerde reaktif bir epoksite metabolize olur. Aflatoksinler mutajenik, karsinojenik, teratojenik ve immünosupresif etkilere sahip olabilir. Süt veren hayvanlarda aflatoksin M1 süte geçebilir.
💊 İlgili İlaçlar
Bu hastalıkla ilişkili olabilecek ilaçlar
